غار اسپهبد خورشید یا کرکیل دژ با فاصله ی تقریبی ۱۸۲ کیلومتر با تهران در ارتفاعات کوهستان البرز و در منطقه سواد کوه و در مسیر دسترسی به کوهی پر هیبت به نام خطیر کوه قرار دارد که با نام دو سلسله های کهن و باستانی کمتر شنیده شدهای چون ” پادوسبانیان ” و ” دابویگان ” گره خورده است. یکی از جاذبه های مهم و تاریخی گردشگری و طبیعت گردی در استان مازندران محسوب می شود. این غار در متون تاریخی به نام « طاق عایشه گرگیلی دژ » و در زبان مردم منطقه سوادکوه به نام « لاپ کمر » معروف است، لاپ به معنی بریدگی است و چون در دل کوه طاق غار به صورت شکاف و بریدگی است مردمان این نام را بر آن نهادهاند. همچنین مردم روستاهای اطراف آن را « دیوکالی » به معنای «لانهی دیو» می نامند
طاق اسپهبد خورشید از طاقهای معروف جهان به شمار میآید و در داخل آن قلعه، برج، آتشکده، آب انبار، حمام و تنور وجود دارد که به سبکی بسیار زیبا و با سنگ و ساروج ساخته شده و قدمت آنها به دوره ساسانیان برمیگردد. هنگامی که در ارتفاعات قرار بگیرید میتوانید جنگل های راش را از دور مشاهده کنید و برای سفر بعدی خود برنامه ریزی کنید.